Dünya

İran nüvə danışıqları çərçivəsində ABŞ-a böyük iqtisadi razılaşma təklif edib. Tehran sanksiyaların ləğvi müqabilində neft-qaz yataqlarına və aviasiya bazarına çıxışı açmağa hazırdır. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə "Röyters" agentliyi məlumat yayıb. Məlumata görə, İran Xarici İşlər Nazirliyinin iqtisadi diplomatiya üzrə direktor müavini Həmid Qənbəri bəyan edib ki, gələcək razılaşmanın uzunömürlülüyünü təmin etmək üçün ABŞ həm də yüksək və tez gəlir gətirən sahələrdə birbaşa iqtisadi fayda əldə etməlidir. O qeyd ki, hazırda tərəflər neft və qaz yataqlarına, dağ-mədən sənayesinə birgə sərmayə qoyuluşu, mülki təyyarələrin alınması məsələlərini müzakirə edirlər: "Danışıqlarda neft və qaz yataqlarında ortaq maraqlar, birgə yataqlar, mədən sənayesinə investisiyalar və hətta təyyarələrin alınması da daxildir".

Avropa Ukraynadakı müharibəyə son qoymaq üçün danışıqlar masasında yer almağa layiqdir, çünki müharibənin pulunu ödəyir. Sozcu.az xəbər verir ki, bunu Polşa xarici işlər naziri Radoslav Sikorski deyib. "Biz Ukraynanı təchiz etmək üçün Amerika silahları alırıq. ABŞ-ın əlavə yardım paketinin müddəti keçən il başa çatıb. Əgər biz pul ödəyiriksə, əgər bu, təkcə Ukraynanın deyil, bizim də təhlükəsizliyimizə təsir edirsə, onda biz masada yer almağa layiqik, çünki bu müharibənin nəticəsi bizə də təsir edəcək. ABŞ-ın bu danışıqlarda aparıcı rol oynaması təbii idi, çünki hərbi yardımın əsas hissəsini təmin edən ABŞ idi. Amma mən istərdim ki, amerikalı qonaqlarımız bilsinlər ki, biz indi bu münaqişənin pulunu ödəyirik", - o bildirib.

ABŞ dövlət katibi Marko Rubio Münhen Təhlükəsizlik Konfransında çıxışı zamanı Vaşinqtonu “Avropanın övladı” adlandırıb. Sozcu.az xəbər verir ki, o, transatlantik birliyin davam etdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb və bildirib ki, ABŞ-ın məqsədi Qərbin zəifləməsi deyil və Vaşinqton Avropa ilə münasibətləri ayırmaq yox, yeniləmək istəyir. “Bizim evimiz Qərb yarımkürəsində ola bilər, amma biz həmişə Avropanın övladı olacağıq”, – deyə Rubio qeyd edib. Rubio çıxışında kütləvi miqrasiya və sənayesizləşmə ilə bağlı narahatlıqlara da toxunaraq Qərbin “idarə olunan tənəzzülü” ilə barışmayacaqlarını vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, ABŞ zəif müttəfiqlər istəmir, çünki bu, Amerikanı da zəiflədir. Rubionun çıxışı Avropada müxtəlif reaksiyalar doğurub. Avropa Komissiyasının Prezidenti Ursula fon der Lyayen onun nitqindən “çox arxayın” qaldığını bildirib, Almaniyanın xarici işlər naziri Yohann Vadeful isə Rubionu “əsl tərəfdaş” adlandırıb. Bununla belə, bəzi siyasətçilər ABŞ administrasiyasının ümumi kursunda ciddi dəyişiklik görmədiklərini deyiblər. Litvanın keçmiş xarici işlər naziri Qabrielius Landsberqis çıxışın tonunun daha yumşaq olduğunu, lakin mövqenin dəyişmədiyini vurğulayıb. Münhen Konfransı bu il dəyişən dünya nizamı, ABŞ-Avropa münasibətləri və Çinlə bağlı siyasət fonunda keçirilir Qeyd edək ki, konfransda əsas müzakirə mövzularından biri Ukraynadakı müharibə olub. ABŞ-ın vasitəçiliyi ilə Cenevrədə sülh danışıqlarının növbəti raundunun keçirilməsi planlaşdırılır. Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski bildirib ki, Kiyevdən “həddindən artıq çox güzəşt” tələb olunduğu təəssüratı yaranır və bu güzəştlər əsasən Ukrayna kontekstində müzakirə olunur. Rubio isə ABŞ-ın sülh səylərindən geri çəkilməyəcəyini desə də, Rusiyanın bu prosesə nə dərəcədə ciddi yanaşdığının aydın olmadığını qeyd edib.

Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski Rusiyanın “kölgə donanması”na aid olduğu iddia edilən dəniz gəmilərinə qarşı sanksiyaların tətbiqini nəzərdə tutan fərman imzalayıb. Sozcu.az xəbər verir ki, sənəd dövlət başçısının rəsmi internet səhifəsində yayımlanıb. Sanksiya siyahısına Liberiya, Palau, İndoneziya, Syerra-Leone, Panama, Komor Adaları İttifaqı və digər ölkələrin bayrağı altında üzən ümumilikdə 91 gəmi daxil edilib. Qeyd olunub ki, həmin gəmilərdən yalnız biri rəsmi şəkildə Rusiya Federasiyasına məxsusdur. Zelenski indiyədək Rusiyanın fiziki və hüquqi şəxslərinə, eləcə də Ukraynanın Moskva ilə əməkdaşlıqda ittiham etdiyi digər ölkələrin vətəndaşlarına və şirkətlərinə qarşı mütəmadi olaraq sanksiyalar tətbiq edib. Müvafiq siyahılar aidiyyəti nazirlik və qurumlar tərəfindən hazırlanır, təkliflər təqdim olunur və yekun qərarlar Ukrayna Təhlükəsizlik Şurası tərəfindən qəbul edilir.

"Rossiya" aviaşirkəti ("Aeroflot" Qrupunun tərkibinə daxildir-red.) Kubaya uçuşları dayandıracaq. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Rusiya Federal Hava Nəqliyyatı Agentliyi (Rosaviasiya) məlumat yayıb. Bildirilib ki, şirkət turistlərin təxliyyəsindən sonra yaxın günlərdə Kubaya uçuşları müvəqqəti olaraq dayandırılacaq. "Yaxın günlərdə "Rossiya" aviaşirkəti hazırda Kubada olan rusiyalı turistlərin daşınmasını təmin etmək üçün yalnız Havana və Varaderodan Moskvaya bir sıra geri dönüş uçuşları həyata keçirəcək. Bundan sonra aviaşirkətin uçuş cədvəli vəziyyət dəyişənə qədər müvəqqəti olaraq dayandırılacaq" - məlumatda deyilir. Agentlik izah edib ki, bu qərar Kubada təyyarələrin yanacaq doldurmasında çətinliklərlə bağlıdır. Kubaya uçan ikinci Rusiya aviaşirkəti olan "Nordwind" də Kubaya uçuşların dayandırıldığını elan edib. 12 fevraldan etibarən aviaşirkət artıq adada olan sərnişinlər üçün Varadero, Holguin və Kayo Kokodan Moskvaya yalnız təxliyə uçuşları həyata keçirəcək. Rosaviasiyadan bildirilib ki, Rusiya Nəqliyyat Nazirliyi və Federal Hava Nəqliyyatı Agentliyi ölkələr arasında uçuşlarla bağlı vəziyyəti yaxından izləyir və Kuba aviasiya orqanları ilə daim əlaqə saxlayır. Tərəflər hər iki ölkə vətəndaşlarının maraqları naminə hər iki istiqamətdə uçuşların bərpası üçün alternativ variantları araşdırırlar. Qeyd edək ki, Kuba yanacaq-enerji böhranı ilə üz-üzə qalıb. İndiyədək Venesuelada yanacaq təmin edən Havana Maduronun ABŞ tərəfindən ələ keçirilməsindən sonra bu enerji mənbəsindən də məhrum olub. ABŞ-nin təzyiqi ilə Meksika da Kubaya neft və yanacaq məhsulları satmaqdan imtina edib.

Yaponiya Ukraynanın dəstəklənməsi ilə bağlı PURL (Ukraynanın prioritet ehtiyaclarının siyahısı) təşəbbüsünə qoşulur. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə NHK telekanalı məlumat yayıb. Məlumata görə, Yaponiya yalnız radar sistemləri və zirehli jiletlər daxil olmaqla, ölümcül olmayan müdafiə avadanlıqları üçün maliyyə ayıracaq. Bildirilib ki, Yaponiya artıq bir neçə NATO üzvünü və Ukraynanı planı barədə məlumatlandırıb. NATO rəsmilərindən biri hətta qeyri-öldürücü avadanlıqların belə Ukrayna üçün vacib olduğunu vurğulayıb və əlavə edib ki, Yaponiyanın bu təşəbbüsdə iştirakı əhəmiyyətlidir.

Bu gün İranın Sistan və Bəlucistan əyalətinin Xaş bölgəsində hərbçilərin avtomobilinə silahlı hücum olub. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Bəluc Fəallarının Kampaniyası məlumat yayıb. Məlumata görə, hücum nəticəsində biri polkovnik olmaqla 3 hərbçi yaralanıb. Rəsmi dövlət mediası isə yaralananların mülki şəxslər olduğunu yazıb.

Ukrayna müharibənin 1447-ci günü üçün Rusiya ordusunun itkiləri haqda məlumatı yeniləyib. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Ukrayna Baş Qərargahı məlumat yayıb. Məlumata əsasən, Rusiya indiyə qədər 1 247 580 hərbçi, 11 654 ədəd tank, 24 013 ədəd zirehli döyüş maşını, 37 056 ədəd artilleriya sistemi, 1 637 ədəd RYAS (reaktiv yaylım atəş sistemi), 1 295 hava hücumundan müdafiə sistemi, 435 ədəd hərbi təyyarə, 347 ədəd helikopter, 77 552 ədəd avtomobil texnikası, 127 962 ədəd PUA, 4 270 qanadlı raket, 28 gəmi/kater, 2 sualtı qayıq, 4 069 xüsusi avadanlıq itirib.

Rusiya ordusunun Xarkov vilayətinin Boqoduxov şəhərinə pilotsuz uçuş aparatları (PUA) ilə endirdiyi zərbə nəticəsində biri 10 yaşlı uşaq olmaqla, iki nəfər ölüb. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Ukraynanın Dövlət Fövqəladə Hallar Xidməti Teleqram kanalında məlumat yayıb. Xilasedicilər PUA-nın dağıtdığı evin dağıntılarının altından 10 yaşlı uşağın və anasının meyitini çıxarıblar.

Bu müharibəni biz başlamamışıq, və onu bitirməli olan Rusiyadır. Sozcu.az xəbər verir ki, bunu Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski bildirib. O qeyd edib ki, sülhə nail olmağın ən vacib detallarından biri təhlükəsizlik təminatlarıdır. Zelenski sülh danışıqlarında daha çox irəliləyişə ehtiyac var.

ABŞ bir neçə aylıq fasilədən sonra yaxın gələcəkdə BMT büdcəsinə ödəniş edəcək. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə ABŞ-ın BMT-dəki daimi nümayəndəsi Mayk Uolts bildirib. 2025-ci ilin noyabr ayında Uolts ABŞ administrasiyasının təşkilatda islahatları gözlənildiyi üçün BMT-yə ödənişləri dayandırdığını bildirmişdi. ABŞ-ın daimi nümayəndəsi “Reuters” agentliyinə son müsahibəsində bildirib: “Mən ilk vəsait tranşının çox tezliklə köçürüləcəyini gözləyirəm. Düşünmürəm ki, son məbləğ müəyyən edilib, amma bu, bir neçə həftə ərzində ediləcək”. Fevralın əvvəlinə olan məlumata görə, ABŞ-ın BMT-nin büdcəsinə töhfələr borcu təxminən 2,19 milyard dollar təşkil edib ki, bu da bütün BMT ölkələrinin ümumi borclarının 95 faizini təşkil edir.

İşğal olunmuş Ukrayna ərazilərinin statusunu dəyişdirən heç bir sənəd imzalamayacağam. Xüsusilə, müvəqqəti işğal olunmuş Ukrayna ərazilərini Rusiya Federasiyasının bir hissəsi kimi tanımayacağıq. Sozcu.az xəbər verir ki, bunu Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenski Kiyevdə Polşa Baş naziri Donald Tuskla birgə mətbuat konfransında bildirib.