Sosial

Lənkəranda 52 yaşlı kişi evin damından yıxılaraq ölüb. Sozcu.az xəbər verir ki, Liman şəhər sakini, 1971-ci il təvəllüdlü Çingiz Ağamalı oğlu Əliyev qonşusuna məxsu evin damından yıxılıb. Xəstəxanaya yerləşdirilmiş Ç.Əliyev orada ölüb. Araşdırma aparılır.

Məktəblilərin qış tətili başlayır. Sozcu.az xəbər verir ki, Nazirlər Kabinetinin "Ümumi təhsil müəssisələrində tədris ilinin müddətinin təsdiq edilməsi haqqında" qərarına əsasən, məktəblilərin qış tətili ənənəvi olaraq yanvar ayının son həftəsinə təsadüf edir. 2025-2026-cı tədris ilində də qış tətili 27-31 yanvar tarixlərini əhatə edəcək. Tətil müddəti başa çatdıqdan sonra fevralın 1-i Bazar gününə düşdüyü üçün şagirdlər ikinci yarımilə fevralın 2-dən etibarən başlayacaqlar.

Son illər paytaxt Bakıda və ətraf ərazilərdə müşahidə olunan subasma hallarının təkcə mövsümi yağışlarla əlaqəli olmadığı deyilir. Xüsusilə Abşeron yarımadasında təbii tarazlığın pozulması, vaxtilə su hövzəsi olan ərazilərin yaşayış massivlərinə çevrilməsi bu problemləri daha da dərinləşdirib. Ekoloqların da vurğuladığı kimi, göllərin qurudulması torpağın suyu qəbuletmə qabiliyyətini azaldır və nəticədə yağış suları çıxış yolu tapmayaraq evlərə, küçələrə dolur. Bu isə insanları düşündürən daha böyük təhlükələrin xəbərçisidir. Bəs göllərin qurudulduğu ərazilərdə tikilən evlərdə yaşamaq gələcəkdə hansı ekoloji və sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər? Sozcu.az Globalinfo.az-a danışan ekspert, tibb üzrə elmlər doktoru Adil Qeybulla deyib ki, Bakıdakı tikinti bumu, eləcə də ümumilikdə drenaj sistemlərinin kobud şəkildə məhv edilməsi öz təsirini göstərir: “Çünki ərazidə əvvəllər mövcud olan təbii drenaj sistemləri yağış sularının torpaq vasitəsilə süzülərək yeraltı su hövzələrinə və çaylara yönəlməsini təmin edir, bununla da torpağın özünü təmizləməsinə şərait yaradırdı. Lakin hazırda bu sistem ciddi şəkildə pozulub. Bir çox ərazilərdə torpağın suyu hopdurma qabiliyyəti azalıb, geniş sahələr asfaltlanıb, sıx tikinti aparılıb. Nəticədə yağış sularının sorulması üçün nəzərdə tutulan torpaq sahələri xeyli dərəcədə məhdudlaşıb, eyni zamanda bir sıra təbii drenaj yolları dağıdılıb və ya bağlanıb. Digər tərəfdən, yeni salınan küçə və prospektlərdə yağış sularının kanalizasiya vasitəsilə axıdılması üçün qurulan aktiv drenaj sistemləri də yetərincə keyfiyyətli deyil”. A.Qeybulla bildirib ki, mövcud kanalizasiya infrastrukturu yerüstü su axınının real həcminə uyğun layihələndirilmədiyindən, azacıq intensiv yağıntı zamanı belə yaranan yükü qarşılaya bilmir: “Bu baxımdan hesab edirəm ki, Bakının kanalizasiya və drenaj infrastrukturu köklü şəkildə yenidən nəzərdən keçirilməli və müasir tələblərə uyğun qurulmalıdır. Dünyanın əksər ölkələrində yeni yaşayış massivi salınarkən, təkcə binalar deyil, eyni zamanda aktiv drenaj və kanalizasiya sistemləri, məktəblər, uşaq bağçaları, poliklinikalar və digər sosial-texniki infrastrukturlar kompleks şəkildə planlaşdırılır. Bakıda isə tez-tez köhnə tikililər sökülür və onların yerində dərhal yeni binalar inşa edilir. Lakin bu binaların infrastrukturu necə təmin olunacaq, tullantılarının və yağış sularının hara yönləndiriləcəyi nəzərə alınmır. Təəssüf ki, Bakı şəhəri bu gün ciddi ekoloji problemlərlə üz-üzədir və mövcud yanaşma dəyişmədiyi təqdirdə bu problemlər gələcəkdə də vaxtaşırı özünü göstərəcək”. Sağlamlıq məsələsinə gəlincə, A.Qeybulla deyib ki, binaların alt mərtəbələrində, xüsusilə ventilyasiya şaxtası adlandırılan sahələrdə havalandırmanın təmin edilməsi və düzgün qurulması son dərəcə vacib şərtdir: “Çünki binada daimi nəmişlik olduqda beton konstruksiyalar rütubəti özünə çəkir və bu da müxtəlif sağlamlıq problemlərinə səbəb olur. Sovet dövründə bu hallar əsasən revmatik xəstəliklərlə – oynaq ağrıları ilə müşayiət olunan narahatlıqlar kimi qeyd edilirdi. Hərçənd bu termin hazırda beynəlxalq tibdə geniş istifadə olunmasa da, problemin özü mövcuddur və ciddi narahatlıq doğurur. Xroniki xəstəliklər baxımından rütubətli mühitlər xüsusilə təhlükəlidir. Belə yerlərdə ağcaqanadların çoxalması, müxtəlif mikroorqanizmlərin və göbələklərin inkişafı insan sağlamlığı üçün ciddi risk yaradır. Divarlarda göbələk və kifin əmələ gəlməsi, hətta az miqdarda olsa belə, orqanizmə mənfi təsir göstərir. Bundan əlavə, ventilyasiya şaxtaları olmayan binalarda boru xətlərinin zamanla çürüməsi baş verir ki, bu da öz növbəsində müxtəlif mikroorqanizmlərin yayılmasına şərait yaradır. Hesab edirəm ki, drenaj sistemi adekvat olmayan ərazilərdə bina tikintisi və insanların yaşayışı son dərəcə zərərlidir və belə hallara yol verilməməlidir. Bu, mövcud sanitar normalara tamamilə ziddir”.

Azərbaycanda şəhərlərdə və kəndlərdə yaşayan şəxslərin kommunal xidmətlərə görə ödədiyi vəsaitin məbləğində fərq olmalıdır. Sozcu.az xəbər verir ki, bunu Milli Məclisin Aqrar siyasət komitəsinin bu gün keçirilən iclasında deputat Eldar İbrahimov bildirib. "Camaat kənddən şəhərə niyə gəlir? Çünki kənddə yaşayan adamla şəhərdə yaşayan adamın işığa, qaza, suya görə ödədiyi pul eynidir. Halbuki, kənddə az olmalıdır, çünki orada yaşayanlar şəhər sakinlərindən fərqli olaraq zavodda işləyib maaş almırlar", - deyə o qeyd edib.

Bakıda və Abşeron yarımadasında yanvarın 23-də gecə və səhər bəzi şəhərətrafı ərazilərdə yolların buz bağlama ehtimalı var. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Bildirilib ki, sabah hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Şimal-qərb küləyi əsəcək. Havanın temperaturu gecə 2 dərəcə şaxtadan 1 dərəcəyədək isti, gündüz 4-8 dərəcə isti olacaq. Atmosfer təzyiqi 761 mm civə sütunundan 758 mm civə sütununa enəcək. Nisbi rütubət gecə 75-80 %, gündüz 65-70 % təşkil edəcək. Gecə və səhər bəzi şəhərətrafı ərazilərdə yolların buz bağlama ehtimalı var. Azərbaycanın rayonlarında havanın əsasən yağmursuz keçəcəyi, lakin gündüz bəzi dağlıq ərazilərdə qısamüddətli yağıntılı olacağı, qar yağacağı gözlənilir. Bəzi yerlərdə arabir duman olacaq. Mülayim qərb küləyi əsəcək. Havanın temperaturu gecə 1-6 dərəcə şaxta, gündüz 5-9 dərəcə isti, dağlarda gecə 7-12, yüksək dağlıq ərazilərdə 12-16 dərəcə şaxta, gündüz 0-5 dərəcə şaxta olacaq. Gecə və səhər bəzi dağlıq və dağətəyi rayonlarda yollar buz bağlayacaq.

Yanvarın 21-i saat 10:00-a olan faktiki hava açıqlanıb. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən Sozcu.az-a verilən məlumata görə, ölkə ərazisinin əksər yerlərində yağıntılı hava şəraiti davam edir. Sulu qar, qar yağır. Yağan qarın hündürlüyü Lerikdə 116, Astaranın dağlıq ərazilərində 70, Yardımlıda 49, Əlibəy (Zaqatala) və Kəlbəcərdə 42, Şahbuzda 32, Sarıbaşda (Qax) 28, Şuşada 27, Kişçayda (Şəki) 24, Xızıda 22, Xankəndi və Qrızda 20, Xaltanda 18, Cəlilabadda 16, Laçın və Qubadlıda 15, Lazada (Qusar) 15, Şamaxı və Şirvanda 13, İvanovka (İsmayıllı) və Xınalıqda 12, Xocalı, Qobustan və Şərurda 10, Şahdağ və Biləsuvarda 9, Quba və Gədəbəydə 8, Füzuli və Oğuzda 7, İmişli və Naxçıvanda 6, Daşkəsən, Qəbələ və Sədərəkdə 5, Tərtər, Ağdam və Göyçayda 3, Ceyrançöldə 2, Ordubad, Ağsu, Bərdə və Naftalanda 1 sm-dir. Düşən yağıntının miqdarı Beyləqan və Lənkəranda 24, Bakıda və Abşeron yarımadasında 15, Sabirabadda 13, Astarada 12, Kürdəmirdə 9, Tovuz, Zərdab və Mingəçevirdə 6, Balakən və Yevlaxda 5, Gəncə və Şəmkirdə 4, Ağstafa və Neftçalada 3, Şabranda 2, Göygöldə 1 mm-dir. Sumqayıt, Göygöl, Gəncə, Naftalan, Şəmkir, Balakən, Qax, Şəki, Oğuz, Qəbələ, Şamaxı, Qobustan, Qrız, Yardımlı, Lerikdə duman müşahidə olunur, görünüş məsafəsi 500 metrədək məhdudlaşır. Havanın minimal temperaturu Bakıda və Abşeron yarımadasında 1, Aran rayonlarında 2, Naxçıvan MR-da 15, dağlıq rayonlarda 9, yüksək dağlıq ərazilərdə 18 dərəcəyədək şaxta qeydə alınıb. Ölkə ərazisində yanvarın 21-i gündüzdən hava şəraitinin mülayimləşəcəyi, 22-25-də əksər rayonlarda əsasən yağmursuz keçəcəyi, temperaturun tədricən yüksələcəyi, mülayim cənub-qərb küləyinin üstünlük təşkil edəcəyi gözlənilir.

Azərbaycanın əksər yerlərində hazırda yağıntılar intensiv və güclüdür. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Milli Hidrometeorologiya Xidmətinin saat 17:00-a olan məlumatında bildirilib. Məlumata görə, Bakıda və Abşeron yarımadasında, Naxçıvan MR, Qazax-Gəncə, Balakən-Şəki, Quba-Qusar, Dağlıq- Şirvan, Mərkəzi Aran, Lənkəran-Astara zonasında sulu qar, qar yağır. Havanın temperaturu isə Bakıda və Abşeron yarımadasında 2, Aran rayonlarında 1 dərəcəyədək isti, Naxçıvan MR-da 6, dağlıq rayonlarda 7, yüksək dağlıq ərazilərdə isə 12 dərəcəyədək şaxta qeydə alınır.

Xankəndi şəhərində, Xocalı və Ağdərə rayonlarında 20 Yanvar faciəsinin 36-cı ildönümü ilə əlaqədar bayraqlar yarıyadək endirilib. Bu barədə Sozcu.az-a Xankəndi şəhərində, Ağdərə və Xocalı rayonlarında Bərpa, Tikinti və İdarəetmə Xidmətinin İctimaiyyətlə əlaqələr şöbəsindən məlumat verilib. Bundan başqa, Xankəndi, Xocalı və Ağdərədə 20 Yanvar faciəsinin 36-cı ildönümü ilə əlaqədar anım tədbirləri də keçirilib, saat 12:00-da Qara Yanvar şəhidlərinin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad olunub.

Daxili İşlər Nazirliyi (DİN) Bakı, digər şəhər və rayonlarda qarlı hava ilə bağlı yol hərəkəti iştirakçılarına daha yüksək diqqət və məsuliyyətli olmaqla bağlı müraciət edib. Sozcu.az xəbər verir ki, müraciətdə bütün yol hərəkəti iştirakçılarına ayıq-sayıq olmaq, diqqətli davranmaq və qarşılıqlı anlayış nümayiş etdirməklə bağlı çağırış olunub. Bildirilib ki, hazırkı hava şəraiti ilə əlaqədar olaraq yol örtüyündə sürüşmə ehtimalı çox yüksəkdir: "Bəzi ərazilərdə, xüsusilə qar yağan yol sahələrində sürüşkənlik daha da artır. Bu da nəqliyyat vasitələrinin idarə olunmasını çətinləşdirir və qəza riskini yüksəldir. Bu səbəbdən sürücülər hərəkət zamanı son dərəcə ehtiyatlı olmalı, ara məsafəsini qorumalı, sürət həddinə ciddi şəkildə riayət etməli, qəfil manevrlərdən çəkin­məli və yol hərəkəti qaydalarına tam əməl etməlidirlər". DİN, həmçinin, piyadalardan da qarlı hava şəraiti ilə əlaqədar bəzi şərtləri yerinə yetirməsini xahiş edib: "Piyadalar yolları yalnız müəyyən edilmiş keçidlərdən keçməli, sürüşkən yol örtüyünü nəzərə almalı, nəqliyyat vasitələrinin yaxınlaşmasına xüsusi diqqət yetirməli və öz təhlükəsizliklərini daim ön planda saxlamalıdırlar".

Bakıda və Abşeron yarımadasında, eyni zamanda əksər bölgələrdə yanvarın 20-də gözlənilən küləkli hava şəraiti ilə bağlı sarı və narıncı xəbərdarlıq verilib. Sozcu.az xəbər verir ki, bu barədə Milli Hidrometeorologiya Xidməti məlumat yayıb. Neftçala və Xızıda narıncı xəbərdarlığa uyğun olaraq şimal küləyi əsəcək, küləyin sürəti 20.8-28.4 m/san-dək güclənəcək. Bakıda və Abşeron yarımadasında, Balakən, Zaqatala, Qax, Şəki, Qazax, Ağstafa, Tovuz, Şəmkir, Gəncə, Naftalan, Samux, Goranboy, Qusar, Şabran, Xaçmaz, Quba, Siyəzən, Qobustan, Şamaxı, Salyan, Sabirabad, Saatlı, Şirvan, Hacıqabul, Mingəçevir, Tərtər, Yevlax, Bərdə, Kəlbəcər, Laçın, Füzuli, Zəngilan, Daşkəsən, Gədəbəy, Göygöl, Lənkəran, Masallı, Astara, Biləsuvar, Lerik, Yardımlı, Cəlilabadda isə sarı xəbərdarlığa uyğun olaraq şimal küləyi əsəcək, küləyin sürəti 13.9-20.7 m/san təşkil edəcək.

20 Yanvar - Ümumxalq Hüzn Günü ilə əlaqədar Bakı metrosu gücləndirilmiş iş rejimində fəaliyyət göstərəcək. Bu barədə Sozcu.az-a Bakı Metropoliteni QSC-dən bildirilib. Məlumata əsasən, anım tədbirinin keçiriləcəyi "20 Yanvar", eləcə də Şəhidlər xiyabanına ən yaxın ərazilərdə yerləşən "İçərişəhər" və "Elmlər Akademiyası" stansiyalarında xüsusi nəzarət tədbirləri tətbiq olunacaq. Qatarların hərəkət qrafiki dəyişdiriləcək, ehtiyat qatarlar xəttə buraxılmaq üçün hazır saxlanılacaq. Saat 12:00-da bütün metro stansiyalarında qatarların hərəkəti dayandırılacaq və şəhidlərimizin əziz xatirəsi 1 dəqiqəlik sükutla anılacaq.

Saat 11:00-a olan məlumata əsasən ölkə ərazisində yağıntılı hava şəraiti davam edir, bəzi yerlərdə sulu qar, qar yağır. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən Sozcu.az-a verilən məlumata görə, ayrı-ayrı yerlərdə intensiv xarakterlidir. Yağan qarın hündürlüyü Əlibəy (Zaqatala) və Lerikdə 39, Şahbuzda 35, Kəlbəcərdə 32, Sarıbaşda (Qax) 30, Laçın və Qubadlıda 23, Yardımlıda 20, Kişçayda (Şəki) 19, Xızıda 18, Xaltanda 16, Qrızda 15, Şuşada 13, Şamaxı, Qobustan və Lazada (Qusar) 12, Xınalıqda 10, Xankəndidə 9, Şahdağda 7, Qubada 6, İsmayıllı, Xocalıda 5, Ceyrançöl və Sədərəkdə 4, Füzulidə 3, Qəbələ və Gədəbəydə 1 sm-dir. Düşən yağıntının miqdarı Cəlilabadda 38, Astarada 37, Lənkəranda 32, Neftçala və Cəbrayılda 16, Beyləqan və Yevlaxda 14, Mingəçevirdə 13, Ağdam və Tərtərdə 12, İmişli və Zərdabda 10, Xaçmaz və Balakəndə 9, Bakıda və Abşeron yarımadasında, eyni zamananda Bərdədə 8, Oğuz və Naftalanda 7, Kürdəmir, Biləsuvar və Şərurda 6, Ağstafa, Şabran, Sabirabad və Gəncədə 5, Şəmkirdə 4, Goranboy, Tovuz və Göyçayda 3, Şəmkir və Şirvanda 2, Daşkəsən və Naxçıvanda 1 mm-dir. Bir sıra ərazilərdə qərb küləyi əsir, küləyin maksimal sürəti Neftçalada 20, Goranboyda 19, Naftalanda 18, Biləsuvarda 16 m/s-dək güclənir. Şərur, Gəncə, Zaqatala, Qax, Şamaxı, Qrız, Daşkəsən, Gədəbəy, Göygöl, Balakən, Şəki, Qusar, Göyçayda duman müşahidə olunur, görünüş məsafəsi 500 metrədək məhdudlaşır. Havanın minimal temperaturu Bakıda və Abşeron yarımadasında 2, Aran rayonlarında 3 dərəcəyədək isti, Naxçıvan MR-da 10, dağlıq rayonlarda 12 dərəcəyədək şaxta qeydə alınıb.