Xəbər lenti

sahincefer3.jpgTrampın Qüdsü İsrailin paytaxtı kimi tanıması qərarının daxili siyasi səbəblərdən qaynaqlandığı məlumdur. O, bunu digər prezidentlərdən fərqli olaraq, vədini yerinə yetirməklə təsdiqlədi.

 Bu sözləri ABŞ Prezidenti Donald Trampın Qüds qərarının səbəblərinə ayıdınlıq gətirən politoloq Şahin Cəfərli deyib. Onun sözlərinə görə, seçkiqabağı vədlərini yerinə yetirdiyini öz seçici kütləsinə nümayiş etdirmək hazırda Tramp üçün bir nömrəli vəzifədir:

“Trampın öz elektoratına və bu elektoratla qarşılıqlı münasibətlərinə kliyentelist yanaşması var, yəni mən sizin istəklərinizi, sifarişlərinizi yerinə yetirirəm, əvəzində siz də məni dəstəkləyin. Bəs bu kütlə kimlərdən ibarətdir və onların Qüds məsələsinə nə aidiyyəti var? Trampın, ümumilikdə respublikaçıların seçici kütləsinin nüvəsini yevangelistlər təşkil edir. Ağ anqlo-sakson porotestantlar da bura daxildir. Onların kökü Şimali Amerikada, müasir ABŞ-da ilk məskunlaşmağa başlayan puritanlara - ingilis protestantlarına gedib çıxır. Yevangelist dini dünyagörüşündə yəhudilərə özəl münasibət var, onları seçilmiş xalq sayırlar və bu səbəblə onlara dəstək verməyi Yaradana xidmət kimi qəbul edirlər. Onlar inanırlar ki, İsa Məsihin ikinci gəlişi bütün yəhudilərin İsrail Torpağına yığışacağı və Tanrının onlara tapşırdığı həyatı yaşayacaqları vaxt gerçəkləşəcək. Bu məqam İncildə öz əksini tapıb. İsrail Torpağı, yəni yəhudilərin tarixi torpaqları sayılan ərazilər “çaydan çaya” - Nildən Fərata qədər olan əraziləri əhatə edir. Ermənilər də yəqin “dənizdən dənizə” ideyasını buradan götürüblər. Bu inancı bölüşən yevangelistlərə “xristian sionistlər” də deyilir.

Katolik kilsəsinin doqmalarına qarşı çıxan və bu səbəblə təqiblərə məruz qalaraq Amerikaya mühacirət edən puritanlar dövlətin və hər hansı mərkəzləşmiş kilsənin özəl həyata, inanclara müdaxiləsini rədd edir, həyatın anlamını şəxsi həyatda xoşbəxtliyə nail olmaqda görür, Tanrı ilə ünsiyyət və onun kəlamlarını anlamaq baxımından ümumi savadlılığı zəruri sayırdılar. Bu prinsiplər ABŞ-ın inkişafında rol oynayıb. Dövlət başçısı vəzifəsini tutan Trampın bu ilin oktyabrında konservatorların Vaşinqtonda keçirilən konfransındakı çıxışında işlətdiyi bu cümlə məhz həmin puritan baxış və prinsiplərin məhsuludur: “Biz hökumətə yox, Tanrıya baş əyirik!”

Politoloq qeyd edib ki, Tramp və digər ABŞ millətçiləri yuxarıda qeyd olunan məqamları, baxışları ümumi şəkildə “iudey-xristian dəyərləri” kimi təqdim edirlər:

“Ultramühafizəkar yevangelistlərin düşüncəsinə görə, ABŞ-da bu dəyərlərə təhlükə var. Trampın yüksəlişinin təməlində də məhz bu qorxu - Amerika milli identikliyinin itirilməsi əndişəsi dayanır. Trampın Ağ Evə köçdükdən dərhal sonra ölkəyə miqrant axınını dayandırmaq istəməsi, bu sahədə qaydaları sərtləşdirməsi də bu qorxudan irəli gəlir. Onun digər fərmanlarından biri də dini azadlıqlar haqda idi. Bu fərmanla dini qurumların siyasi kampaniyalarda iştirakına, seçkili orqanlara namizədləri dəstəkləməsinə icazə verildi. Tramp bunu ölkədəki söz azadlığının kilsələrə, sinaqoqlara və digər dini qurumlara da yayılmasının zəruriliyi ilə əsaslandırmışdı. Yevangelist xristianlar (protestantlar) ABŞ əhalisinin təxminən üçdə birini təşkil edir. Yevangelistlər yekcins deyil və müxtəlif icmalara ayrılıb, ən iriləri baptist, metodist, pentekostalist, lüteran, anqlikan (yepiskopal) və kalvinist-presviterian kilsələridir. ABŞ-ın 45 prezidentindən 44-ü protestant olub. Yeganə qeyri-protestant Kennedi idi. Tramp presviteriandır, vitse-prezident Pens isə katolok ailəsində doğulsa da, sonradan protestantlığa keçib”.

Politoloq hesab edir ki, Trampın qərarına fərd olaraq təsir göstərənlər də var:

“Bu sırada əsas sima kimi yəhudi mənşəli amerikalı milyarder Şeldon Adelsonu mütləq qeyd etmək lazımdır. Məşhur Las-Veqas kazinosunun sahibi olan 84 yaşlı Adelson respublikaçıların əsas sponsorlarından biridir”.

Ş.Cəfərli sonda amerikalı yevangelistlər arasında keçirilmiş son rəy sorğusunun nəticələrini də diqqətə çatdırıb:

“Belə ki, yevangelistlərin 45%-i İsrail dövləti barədə fikirlərini İncil əsasında müəyyənləşdirdiyini bildirib. 41%-i isə deyib ki, yəhudilər İsrail torpaqları ilə bağlı İncildən irəli gələn hüquqlara malik olsalar da, həmin əraziləri Fələstin ərəbləri ilə paylaşmaq məsuliyyətini də unutmamalıdırlar”.

Sozcu.az

Bölmənin digər xəbərləri

15 Yanvar 2018 Vəhdət Partiyasından Zəka Sahibə cavab: "Xamneyi Ağa ifadəsi hörmət anlamındadır"
14 Yanvar 2018 Məni zorla mətbuat katibi etdilər - Zaxarova
11 Yanvar 2018 PKK dövləti yaradılır: Türkiyə geciksə... – Politoloq
30 Dekabr 2017 ABŞ: “Dünya İrandakı etiraz aksiyalarını dəstəkləməlidir”
29 Dekabr 2017 Tofiq Zülfüqarov Əli Həsənovun ermənilərə muxtariyyat vədinə münasibət bildirdi
24 Dekabr 2017 Yunan nazirin “Bacarırsınızsa, gəlin 18 adanı geri alın” ultimatumuna CHP liderindən sərt cavab:"Kipr üçün də belə deyirdiniz..."
15 Dekabr 2017 Rəsmi Bakının Qüdslə bağlı mövqeyi necədir? – Şərh
13 Dekabr 2017 Türkiyə Əsədlə bağlı mövqeyini niyə dəyişdi? – Şərh
28 Noyabr 2017 Test üsulu ləğv edilməlidir - Millət vəkili
24 Noyabr 2017 Səlim Müslümov Zahid Oruca cavab verdi:“Niyə əlillərin deputatlığa namizədliyini irəli sürmürsünüz?!”
21 Noyabr 2017 Yalçın İmanovun Vəkillər Kollegiyasından çıxarılmasına sərt reaksiyalar
21 Noyabr 2017 Bakı heç vaxt status-kvo ilə razılaşmayacaq - Ariye Qut
15 Noyabr 2017 "Fəzail Ağamalının ilə eyni adı daşıdığım üçün əziyyət çəkirəm" - DEPUTATLARIN QALMAQALI
14 Noyabr 2017 Rafiq Əliyev: “Ancaq 3-5 nadan adam hesab edər ki, Rafiq Əliyev niyə pulu özünə götürmədi"
10 Noyabr 2017 İlham Rəhimov:"Sülhməramlıların yerləşdirilməsində Moskvanın şərti var" - MÜSAHİBƏ
31 Oktyabr 2017 İspaniya Azərbaycan üçün presedent yaradır - Politoloq
30 Oktyabr 2017 Tahir Kərimlidən müxalifətə sərt ittihamlar:“Ölkədə YAP-dan başqa sabitliyi saxlaya biləcək partiya yoxdur”
20 Oktyabr 2017 Elçibəyin köməkçisindən Ayaz Mütəllibova – Şillə kimi suallar
13 Oktyabr 2017 Türkiyə generalı: “ABŞ türk millətini hədəfə alıb” – Şok sözlər
26 Sentyabr 2017 Türkiyəyə qurulan böyük tələ: “kürd oyunu” – Türk tarixçi açıqladı
© 2016 www.sozcu.az - Bütün hüquqlar qorunur.

Ünvan: Ağsu şəh., Melaratorlar qəs., ev 7. m.6
Direktor Anar Rəsulov
Redaktor Elşən Məmmədov - 055 972 53 53
Mob: 055 637 07 69
Tel: 020 226 42 28
email: sozcu.az@gmail.com

Saytda yerləşdirilmiş hər bir materiala olan hüquqlar Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə, həmçinin müəlliflik hüququ qanunlarına əsasən qorunur.
Müəlliflərin mövqeyi redaksiyanın mövqeyi ilə uyğun gəlməyə bilər. Saytdakı materiallardan istifadə zamanı istinad zəruridir.